بازار تایر کشور بار دیگر با سیگنالهای افزایش قیمت روبهرو شده است؛ موضوعی که فعالان این صنعت، آن را نتیجه مستقیم نوسانات نرخ ارز، وابستگی بالا به مواد اولیه وارداتی و تداوم سیاست قیمتگذاری دستوری میدانند. اظهارات مسئولان صنفی، دولتی و اتاق اصناف نشان میدهد صنعت تایر در نقطهای حساس میان حمایت از مصرفکننده و حفظ توان تولید قرار گرفته است.
به گزارش پارس تایر، مصطفی تنها، سخنگوی انجمن صنعت تایر، با اشاره به ساختار هزینه تولید لاستیک خودرو گفت: بهطور میانگین حدود ۸۰ درصد قیمت تمامشده تایر به مواد اولیه اختصاص دارد؛ سهمی که با افزایش نرخ ارز در ماههای اخیر، نسبت به گذشته بیشتر شده است. به گفته او، پیش از جهشهای اخیر ارزی، این سهم حدود ۵ درصد کمتر بود.
وی با رد تصور خودکفایی کامل در صنعت تایر تأکید کرد: حدود ۳۰ درصد از ارزش مواد اولیه تایرسازی از خارج کشور تأمین میشود و همین وابستگی باعث میشود حتی تایر تولید داخل نیز مستقیماً از نوسانات ارزی تأثیر بپذیرد. هرچند میان تایرهای سواری، باری و کشاورزی تفاوتهایی وجود دارد، اما در همه آنها، مواد اولیه نقش اصلی را در قیمت نهایی ایفا میکند.
قیمتگذاری دستوری؛ مانع توسعه صنعت تایر
سخنگوی انجمن صنعت تایر، قیمتگذاری دستوری را یکی از جدیترین چالشهای این صنعت دانست و گفت: از ابتدای دولت نخست حسن روحانی، پنج پروژه بزرگ تایرسازی در پنج استان کشور طراحی شد، اما هیچکدام به مرحله تولید نرسید. دلیل اصلی این موضوع، نبود صرفه اقتصادی و عدم امکان پیشبینی سود برای سرمایهگذاران بوده است.
به گفته تنها، در شرایط تورم مزمن، وقتی تولیدکننده نتواند آینده قیمت و سود خود را برآورد کند، سرمایهگذاری نیز متوقف میشود. وی همچنین با اشاره به وضعیت تایرهای باری رادیال گفت: در حال حاضر تنها حدود یکسوم نیاز کشور در داخل تولید میشود و باقی آن از طریق واردات تأمین میگردد؛ هرچند طرحهای توسعهای در کارخانهها آغاز شده، اما تأمین نقدینگی آنها با ابهام همراه است.
سیاست وزارت صمت؛ تعادل بهجای شوک قیمتی
در مقابل، ابراهیم شیخ، معاون صنایع عمومی وزارت صنعت، معدن و تجارت، با تشریح سیاستهای دولت اعلام کرد: راهبرد اصلی وزارت صمت، سپردن تنظیم بازار تایر به تولیدکنندگان داخلی است. بر همین اساس، واردات تایر در سال جاری نسبت به سال گذشته حدود ۵۰ درصد کاهش یافته که این آمار به تأیید انجمن صنفی صنعت تایر نیز رسیده است.
وی ایجاد تعادل قیمتی را یکی از خطوط قرمز وزارت صمت دانست و تأکید کرد: قیمت تایر باید بهگونهای تنظیم شود که نه فشار مضاعفی به مصرفکننده وارد کند و نه به تولید داخلی و زیرساختهای حملونقل کشور آسیب بزند. به گفته معاون وزیر صمت، با توجه به وارداتی بودن بیش از ۵۰ درصد مواد اولیه، اصلاح تدریجی قیمتها و پرهیز از شوک قیمتی در دستور کار دولت قرار دارد.
مهار نرخ ارز؛ کلید ثبات بازار تایر
در همین حال، رضا عباسآبادی دانشور، رئیس کمیسیون تخصصی لاستیک و روغن اتاق اصناف ایران، ثبات نرخ ارز را شرط اصلی آرامش بازار تایر عنوان کرد و گفت: در صورت تثبیت قیمت ارز، افزایش جدیدی در بازار تایر رخ نخواهد داد و تنها رشد طبیعی سالانه، در حدود ۲۰ درصد و متناسب با افزایش هزینههای تولید اعمال میشود.
وی افزود: تجربه دو تا سه سال گذشته نشان داده است که با همکاری تولیدکنندگان، انجمنها و دستگاههای اجرایی، بازار تایر از ثبات نسبی برخوردار بوده و مهمترین عامل تنظیم بازار، تداوم تولید و وجود کالا در بازار است./ مجله لاستیک